۲۱اوت ۲۰۲۵ - طبق پژوهشی نوین و هیجان انگیز توسط محققان در استرالیا و هنگ کنگ، یک آزمایش ژنتیکی خون بند ناف هنگام تولد ممکن است کلید پیش بینی خطر ابتلای کودک به دیابت نوع ۲ در آینده باشد.
با تحلیلDNA موجود در خون بند ناف نوزادانی که از مادران مبتلا به دیابت بارداری یا قند خون بالا در دوران بارداری متولد شده اند، پژوهشگران توانسته اند نشانگرهای اپی ژنتیکی اولیه ای را شناسایی کنند که مقاومت به انسولین و اختلال عملکرد سلول‌های بتا را تا ۱۸سال پیش از بروز دیابت پیش بینی می کنند.
این یافته ها که حاصل همکاری مؤسسه قلب و دیابت بیکر در استرالیا و دانشگاه چینی هنگ کنگ هستند، گامی مهم در مسیر پزشکی شخصی سازی شده به شمار می آیند. این مطالعه به طور مشترک توسط پروفسور «سم ال-اوستا»، رئیس تیم اپی‌ژنتیک مؤسسه بیکر، و پروفسور «رونالد ما» از دانشگاه چینی هنگ‌کنگ هدایت شده است. پروفسور ال-اوستا می گوید: «این پژوهش نوید آینده ای را می دهد که در آن می توانیم خطر ابتلای نوزاد به دیابت نوع ۲را از بدو تولد شناسایی کرده و بلافاصله اقداماتی برای کاهش آن انجام دهیم. این یافته ها دیدگاه ما را نسبت به زمان و نحوه مداخله برای پیشگیری از بیماری های مزمن در دوران کودکی تغییر می دهد».
او ادامه داد: «ما می دانیم کودکانی که از مادران مبتلا به دیابت بارداری متولد می شوند، در آینده در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به اختلالات متابولیکی مانند دیابت نوع ۲ هستند. تاکنون شناسایی کودکانی که بیشترین خطر را دارند دشوار بوده و ابزارهای موجود- مانند وزن هنگام تولد، توده چربی یا انسولین خون بند ناف- در پیش‌بینی دقیق بیماری محدود بوده اند. مطالعه ی ما نشان داد که امضاهای اپی ژنتیکی موجود در خون بند ناف، پیش بینی اختلال عملکرد سلول‌های بتا را تا ۷۹ درصد بهتر از نشانگرهای بالینی سنتی مانند توده چربی یا C- پپتید در بزرگسالان انجام می دهند. این پژوهش که در ژورنال Diabetesمنتشر شده است، با ارائه ی نخستین شواهد طولی نشان داد که نشانگرهای اپی ژنتیکی موجود در خون بند ناف می توانند برای ارزیابی خطر مادام العمر ابتلا به دیابت مورد استفاده قرار گیرند.
پس از بررسی کودکان و نوجوانان در سنین ۷، ۱۱و ۱۸سال، پژوهشگران دریافتند که این روش نه تنها از بدو تولد قابل اعتماد است، بلکه در طول دوران کودکی تا نوجوانی نیز پیش بینی دقیقی ارائه می دهد.
مدیرعامل انجمن دیابت استرالیا، دانشیار «سوف آندریکوپولوس» می گوید: «این مطالعه درک ما را از تأثیر قند خون بالا در دوران بارداری بر خطر ابتلای کودکان به دیابت در آینده به طور چشمگیری ارتقا می دهد. با شناسایی کودکانی که در معرض بیشترین خطر هستند، می توانیم مراقبت و آموزش مناسب را از همان ابتدای زندگی ارائه دهیم تا از بروز دیابت در بزرگسالی جلوگیری کرده و بار بیماری را بر سیستم سلامت کاهش دهیم».
این یافته ها مسیر را برای برنامه های پیشگیری شخصی سازی شده هموار می کنند- مانند اصلاح سبک زندگی یا رژیم غذایی از دوران کودکی- که امکان مداخله چندین دهه پیش از بروز بیماری را فراهم می سازد. این آزمایش خون بند ناف می تواند بخشی از غربالگری های نوزادی شود و راهبردهای محافظتی را از همان ابتدای زندگی برای کاهش اختلالات متابولیکی و خطر دیابت ارائه دهد.
این پژوهش نشان می دهد که مراقبت های پیشگیرانه باید حتی زودتر آغاز شوند. پروفسور ال-اوستا توضیح داد: «مطالعه ی ما نشان می دهد مادرانی که سطح قند خون شان پایین تر از آستانه تشخیص دیابت بارداری است نیز می توانند این خطر متابولیکی را به نوزادان خود منتقل کنند. این موضوع پیامدهایی برای غربالگری و مداخله بسیار زودهنگام دارد».
در حال حاضر، مادران در دوران بارداری از نظر دیابت بارداری غربالگری می شوند. اگر مشخص شود که مادران دارای قند خون بالا هستند، می توانیم حمایت بهتری از آن ها در طول بارداری ارائه دهیم تا سطح قند خون شان کاهش یابد و خطر ابتلا برای نسل بعدی کمتر شود. این مطالعه همچنین بر نیاز به برنامه های آموزشی قوی تر با تأکید بر رژیم غذایی سالم و سبک زندگی مناسب در دوران بارداری برای کاهش خطر افزایش قند خون تأکید دارد.
پژوهشگران امیدوارند پیش از تجاری سازی و به کارگیری این آزمایش ساده در سطح بالینی، آزمایش‌های بالینی بیشتری انجام دهند.
منبع:
https://medicalxpress.com/news/2025-08-simple-newborn-diabetes.html